بررسی رابطۀ بین میزان استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی موبایلی(تلگرام) با رفتار و اخلاق اجتماعی کاربران با رویکرد دینی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری منابع انسانی و استادیار گروه مدیریت رسانه دانشگاه تهران(نویسنده مسئول)/ نشانی: تهران؛ پل گیشا، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، ساختمان امام رضا، اتاق 411 / نمابر: 61117786/ sharifee@ut.ac.ir: Email.

2 کارشناس ارشد مدیریت رسانه دانشگاه تهران

چکیده

هدف: این پژوهش با هدف بررسی تأثیر میزان استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی موبایلی(تلگرام) بر رفتار کاربران این شبکه‌ها با رویکرد دینی انجام شد. روش: این تحقیق از نوع توصیفی پیمایشی است. برای جمع‌آوری اطلاعات از پرسشنامه استفاده شده و دانشجویان کارشناسی دانشگاه صنعتی امیرکبیر به عنوان جامعۀ آماری در نظر گرفته شدند. در نهایت، تعداد 414 پرسشنامه با داده‌های معتبر به دست آمد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها، از همبستگی پیرسون و اسپیرمن و نیز از تحلیل رگرسیون استفاده شد. یافته‌ها: بین میزان استفاده از تلگرام و متغیّرهای آسیب به روابط خانوادگی، روابط جنسی نامناسب، عدم رعایت ادب و عدم خود واقعی، رابطۀ معنادار مشاهده شد. نتیجه‌گیری: نتایج به دست آمده از پژوهش حاکی از آن است که میزان استفاده از تلگرام بر رفتار و اخلاق اجتماعی کاربران تأثیرگذار است و این تأثیر، در ابعادی که در این پژوهش بررسی شده، تأثیر نامطلوبی است.

کلیدواژه‌ها


منابع
-         جانی‌پور، محمد(1392). «ساختار نظاممند مفاهیم اخلاقی در قرآن کریم». اخلاق وحیانی، سال اول، ش 3.
-         جوادی آملی، عبدالله(1391). انتظار بشر از دین. محقق: محمدرضا مصطفی‌پور. قم: اسراء.
-         حر عاملی(بی‌تا). وسائلالشیعه. قم: آل البیت.
-         خان‌صمیمی، شعبانعلی؛ فریده پیشوایی و فاطمه خان‌صمیمی(1393). «نقش شبکه‌های اجتماعی در باورهای دینی». مطالعات جوان و رسانه، سال چهارم، ش 13.
-         رسول‌زاده اقدم، صمد؛ سید احمد میرمحمدتبار، سیمین افشار و صمد عدلی‌پور(1394). «تحلیل جامعهشناختی پیامدهای رسانه‌های اجتماعی بر ارزشهای جوانان ایرانی». راهبرد اجتماعی فرهنگی، سال پنجم، ش 17: 94-65.
-         ریاحی، محمداسماعیل؛ توحید علیزاده، معصومه اشتیاقی و مهرداد کاظمیان(1393). «تلویزیون و هویت دینی(مطالعه موردی: دانشجویان دانشگاه مازندران)». جامعهشناسی کاربردی، سال بیست و پنجم، ش 54.
-         زیویار، فرزاد؛ شهیر، احسان؛ (1394)، «احساس امنیت کاربران ایرانی در شبکه های اجتماعی از منظر جنسیت، سن، میزان تحصیلات و میزان استفاده ( مطالعه موردی شبکه اجتماعی فیس بوک)»  مطالعات میان رشته ای در رسانه و فرهنگ، سال پنجم، ش1
-         شکاری نمین، شیدا و ابراهیم حاجیانی(1393). «بررسی تأثیر شبکه‌های اجتماعی مجازی (فیس‌بوک) بر سبک زندگی جوانان». مدیریت فرهنگی، ش 26: 80-63.
-         شهرام‌نیا، سید امیر مسعود؛ راضیه مهرابی کوشکی و مهدیه پوررنجبر(1393). «بررسی تأثیر شبکه‌های اجتماعی بر میزان هویت ملی(مطالعۀ موردی: دانشجویان دانشگاه اصفهان)». پژوهشهای راهبردی سیاست، دورۀ سوم، ش 9: 141-121.
-         عابدینی، یاسمین و بی‌بی عشرت زمانی(1391). «بررسی انگیزه، میزان و نوع استفاده از تلفن همراه در دانشجویان». روانشناسی معاصر، ش 7(2): 86-73.
-         عباسی قادری، مجید ؛ خلیلی کاشانی، مرتضی. (1390). «تأثیر اینترنت بر هویت ملی». تهران پژوهشکده مطالعات راهبردی.
-         عدلی پور، صمد؛ قاسمی، وحید؛ کیان پور، مسعود؛ (1392)، «شبکه اجتماعی فیس بوک و هویت ملی جوانان»، مطالعات ملی ، دوره  14 , شماره  4 ، صص 141 تا164 .
-         قاسمی، وحید؛ صمد عدلی‌پور و مسعود کیانپور(1392). «تعامل در فضای مجازی شبکه‌های اجتماعی اینترنتی و تأثیر آن بر هویت دینی جوانان، مطالعۀ موردی فیس‌بوک و جوانان شهر اصفهان». دین و ارتباطات، سال نوزدهم، ش 2.
-         کاووسی، اسماعیل و حسنا کاظمی(1392). «بررسی تأثیرات شبکه‌های اجتماعی بر تحکیم سرمایۀ اجتماعی». ماهنامه علمی، تخصصی انجمن روابط عمومی ایران، ش 86.
-         مجدآبادی فراهانی، زهره(1393). «هویت اخلاقی: شناسایی و سنجش روایی رگه‌های اخلاقی». روانشناسی تحولی: روانشناسی ایرانی، سال یازدهم، ش 44: 367.
-         مزینانی، کاظم(1393). «بررسی رابطۀ استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی و هویت دینی کاربران». کتابداری، آرشیو و نسخهپژوهی، رهآورد نور، ش 4.
-         معمار، ثریا؛ صمد عدلی‌پور و فائزه خاکسار(1391). «شبکه‌های اجتماعی مجازی و بحران هویت (با تأکید بر بحران هویتی ایران)». مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، دوره اول، ش 4.
-         معیدفر، سعید؛ حبیبپور گتابی، کرم؛ گنجی، احمد (1386) «مطالعة پدیدة استفادة اعتیـادی از اینترنت در بین نوجوانان و جوانان (15ـ25 سال) شهر تهران» ،  مجلة جهانی رسانه، ش 2
-         مک کوایل، دنیس و ویندال، سون. (1388). مدل­های ارتباطات جمعی، ترجمه: گودرز میرانی، تهران: دفتر پژوهش­های رادیو.
-         منتظرقائم، مهدی، عرفانی، حسین پور، (1394)  «استفاده نوجوانان از تلفن همراه، آسیب شناسی و روش های فرهنگی و فنی مقابله»، رسانه و فرهنگ، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، سال پنجم، شماره دوم، صص 55-83
-         نیک‌پور، امین؛ رستم پوررشیدی و سمیه نوبری آیدیشه(1393). «تبیین مبانی رفتار سازمانی در سیرۀ نبی اکرم(ص)». مدیریت در دانشگاه اسلامی، ش 8.
-       Abbasi Ghaderi, Majid; Khalili Kashani, Morteza. (1390). "Internet Effect on National Identity". Tehran Research Institute for Strategic Studies
-       Abd Rahman, Shakiratul Hanany (2013). “Can’t Live without my FB, LoL: The Influence of Social Networking Sites on the Communication Skills of TESL Students”. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 134: 213-219.
-       Abedini, Yasamin & Bibi Eshrat Zamani (2012). “Studying the Motivation, amount and Type of Cell Phone Use in Students”. Contemporary Psychology, No. 7 (2): 73-86.
-       Adipour, Samad; Ghasemi, Vahid; Kianpour, Masoud; (2013); "Facebook Social Networking and National Identity of Youth;" National Studies, Volume 14, Issue 4, Pages 141 to 164
-       Annisette, L.E. & K.D. Lafreniere (2016). A Test of the Shallowing Hypothesis, Personality and Individual Differences. Social Media, Texting and Personality.
-       Fox, Jesse & Jennifer J. Moreland (2015). “The Dark Side of Social Networking Sites: An Exploration of the Relational and Psychological Stressors Associated with Facebook Use and Affordances”. Computers in Human Behavior, 45: 168.
-       Ghasemi, Vahid; Samad Adlipour & Masoud Kianpour (2013). “Interaction in the Cyberspace of Internet Social Networks and its Impact on the Religious Identity of Young People, a Case Study of Facebook and Youth in Isfahan”. Two Quarterly Journal of Religion and Communication, Year 19, No. 2.
-       Hofmann, Wilhelm; Kathleen D. Vohs & Roy F. Baumeister (2012). “What People Desire, Feel Conflicted About, and Try to Resist in Everyday Life”. Psychological Science, Vol. 23, issue: 6: 582-588.
-       Hor Ameli (?). Wasael Al-Shi'a. Qom: Al- Al-Bayt Publishing.
-       Janipour, Mohammad (2013). “The Systematic Structure of Moral Concepts in the Holy Qur'an”. Journal of Revelation Ethics, Year 1, No. 3.
-       Javadi Amoli, Abdollah (2012). Human Expectation from Religion. Researcher: Mohammad Reza Mostafaupour. Qom: Asra Publishing.
-       Karpinski, A.C.; P.A. Kirschner, I. Ozer, J.A. Mellott & P. Ochwo (2013). “An Exploration of Social Networking Site Use, Multitasking, and Academic Performance among United States and European University Students”. Computers in Human Behavior, 29: 1182-1192.
-       Kavousi, Ismail & Hosna Kazemi (2013). “Investigating the Effects of Social Networks on the Consolidation of Social Capital”. Journal of the Iranian Public Relations Association, No. 86.
-       Khan Samimi, Sha'ban Ali; Farideh Peshaei & Fatemeh Khan Samimi (2014). “The Role of Social Networking in Religious Beliefs”. Journal of Youth and Media Studies, Year 4, Number 13.
-       Majdabadi Farahani, Zohreh (2014). “Ethical Identity: Identifying and Measuring the Validity of Ethical Streams”. Evolutionary Psychology: Iranian Psychology, Year 11, No. 44: 367.
-       Matthew A.McDougall, MichaelWalsh, KristinaWattier, RyanKnigge, LindseyMiller, Michalene Stevermer , BrueS.Fogas,(2016), ” The effect of social networking sites on the relationship between perceived social support and depression,” sychiatry Research 246 (2016) 223–229
-       Mazinani, Kazem (2014). “The Relationship between the Use of Cyber Social Networks and the Religious Identity of Users”. Library, Archives and Research Papers, Rahavard Noor, No. 4.
-       McCoylee, Denis and Windall, Sue. (1388). "Models of Mass Communication, Translated by": Goodarz Mirani, Tehran: Radio Research Center.
-       Me'mar, Soraya; Samad Adlipour & Faezeh Khaksar (2012). “Cyber Social Networks and Identity Crisis (With Emphasis on Iran's Identity Crisis)”. Journal of Social Studies and Research in Iran, Vol. 1, No. 4.
-       Mohammad Fard, Saeed; Habibpour Gottabi, Karam; Ganji, Ahmad (2007) "Study on the phenomenon of Internet addiction among adolescents and young people (1525 years) in Tehran", World Wide Media Journal, 2
-       Montazar Kheem, Mehdi, Erfani, Hosseinpour (1394) "Use of mobile phones by teenagers, pathology and methods of cultural and technical coping", Media and Culture, Research Institute of Humanities and Cultural Studies, Year 5, No. 2, pp. 55- 83
-       Nikpour, Amin; Rostam Pour Rashidi & Somayeh Nobari Idisheh (2014). “Explaining the Principles of Organizational Behavior in the Prophet's life”. Management at Islamic University, No. 8.
-       Rasoulzadeh Aghdam, Samad; Seyyed Ahmad Mirmohammad Tabar, Simin Afshar, Samad Adlipour (2015). “Sociological Analysis of the Consequences of Social Media on the Values of Iranian Youth”. Journal of Social Strategy, Vol. 5, No. 17: 65-94.
-       Reeves, Byron & Clifford Nass (1996). How People Treat Computers, Television, and New Media Like Real People and Places. CSLI Publications and Cambridge University Press.
-       Riahi, Mohammad Esmaeel; Tohid Alizadeh, Masoumeh Eshtiaghi & Mehrdad Kazemian (2014). “Television and Religious Identity (Case Study: Students of Mazandaran University)”. Applied Sociology, Vol. 25, No. 54.
-       Shahramnia, Seyyed Amir Massoud; Razieh Mehrabi Koushki & Mahdieh Pour Ranjbar (2014). “The Impact of Social Networks on National Identity (Case Study: Students of Isfahan University)”. Journal of Strategic Policy Studies, Vol. 3, Issue 9: 121-141.
-       Shekari Namin, Sheyda & Ebrahim Hajiani (2014). “The Impact of Cyber Social Networks (Facebook) on Young People's Lifestyle”. Cultural Management, No. 26: 63-80.
-       Suler,J. (2004) , “Computer and Cyberspace Addiction”, .site: http://www.planetpsych.com/z psychology  ۱۰۱/cyber addiction.htm
-       Tamir, D.I. & J.P. Mitchell (2012). “Disclosing Information about the Self is Intrinsically Rewarding”. Proceedings of the National Academy of Sciences, Vol. 109, issue: 21: 8038-8043.
-       Tokunaga, Robert S. (2014). “Relational Transgressions on Social Networking Sites”. Individual, Interpersonal, and Contextual Explanations for Dyadic Strain.
-       www.ihcs.ac.ir/Pages/Features/StaticPage.aspx?id=817 و 17/7/89
-       www.iranhoshdar.ir/Default.aspx?PageName=News&ID=6828&language
-       www.khabaronline.ir/detail/471346/Economy/industry
-       www.majazi.ir/news/76459
-       www.mashreghnews.ir/news/558784
-       www.mehrkhane.com
-       www.rahavardnoor.com/https://www.mashreghnews.ir/news/589800
-       www.theverge.com/2016/6/21/11985576/instagram-500-million-monthly-users
-       Ziyar, Farzad, Shahir, Ehsan (1394), "The safety of Iranian users in social networks in terms of gender, age, educational level and rate of use (case study of the Facebook social network)". Interdisciplinary studies in media and culture, Fifth year, 1st